Bilim insanları, bir molekülü saniyenin milyarda birinin milyarda biri (10-18) olan ‘attosaniye’lik süredeki hareketlerini gözlemledi.

Londra Imperial College uzmanları, molekülün şimdiye dek en ‘hızlı’ görüntülerini almayı başardı. Araştırmanın, molekülün kimyasal yapısı ile ilgili ipuçları vereceği ve geleceğin kuantum teknolojileri için önemli veriler sağlayacağı vurgulanıyor.

Araştırmayı yürüten Imperial College Fizik Bölümü öğretim üyesi Dr. John Tisch, BBC’ye verdiği demecinde, “Bir varlığın zamanla ilişkisi, zaman içinde geçirdiği değişim, o varlığın özüdür, biz varlığın en kısa aralıklar içinde değişimlerini gözlemliyoruz” şeklinde konuştu.

ELEKTRON ATOMDAN SÖKÜLÜYOR
Uzmanlar deneyde, atomun yapıtaşlarından protonların hareketlerini ‘görebilmek’ için yeni bir teknik geliştirdi. Yeni teknikle moleküle çok kısa fakat çok güçlü lazer gönderimi yapılıyor ve elektronları sökülerek ayırılıyor; bu şekilde molekül iyonize ediliyor. Araştırmada hidrojen ve metan atomları kullanıldı.

Daha sonra elektron, moleküle geri yönlendiriliyor ve yeniden elektron girişiyle bir patlama meydana geliyor, bu patlamada X-ışını açığa çıkıyor.

Dr. Tisch süreci şöyle açıklıyor: “Elektronun yeniden yönlendirilişinde meydana gelen patlama ve X-ışını salınımı, molekülün yapısı ve o anki durumuna ilişkin bilgi veriyor. Bu süreç aynı zamanda molekülün içindeki protonların hareketleri ile bilgi de sağlamış oluyor.”

TARİHİN ‘EN ÇABUK’ DENEYİ
Elektronun sökülmesi ve yeniden yönlendirilmesini kapsayan söz konusu süreç, son derece hızlı oluşuyor. İşte bilim insanları 100 attosaniye’lik bu süreci gözlemlemeyi başardı. Bu şimdiye dek gerçekleştirilmiş en kısa ve hızlı gözlem.

Dr. Tisch deneyin kesinliğini şöyle tanımlıyor, “Attosaniye ölçeğindeki bu deney, Dünya ile Jüpiter arasındaki 630 milyon kilometre’lik mesafeyi insan kılı inceliğinde dilimlere ayırmaya benziyor.”

KİMYASAL REAKSİYONLAR KONTROL ALTINDA
Araştırmanın bilim insanlarına açtığı ufukta, molekülün kimyasal değişimleri daha ayrıntılı bir şekilde anlaşılacak ve bu şekilde molekülleri kontrol edebilmenin yolları araştırılacak. Molekülün kontrol edilebilmesi ise, başlı başına bir devrim niteliği taşıyor, zira bu şekilde kimyasal reaksiyonlar da en küçük yapıtaşından bütüne doğru kontrol altına alınabilecek.

yav benim anlayamadığım şey bilimadamları zamanı durdurmaya çalışıyorlarmış!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!! !!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!! ??????????????????????????????????????????????????????????????? tamamda zaman somut birşey değilki sadece soyut bir kavram

doğru

Zaman soyut degil dogrudan somut bir kavramdir. Zamanin tam dogasi simdiye kadar cözülememis olsa bile zamanin belli basli durumlarda belli basli tepkiler verdigi deneylerle kanitlandi. Biz ne yazik ki haala zamani ortacag ya da miladtan önceki gibi, modern kum saatleriyle ölcüyoruz. Almanya-Braunschweig sehrinde saadece zamani dogasi üzerine arastirmayla görevli bir krum vardir.

Zamani durdurma deneylerine de gelince : Bununla ilgili bir cok teorem var. Bunlardan en ünlüsü Einsteinin izafiyet teorisi. Bu teoriye göre bir maddenin hizi isik hizina yaklastikca bu maddenin üzerindeki saatin yavaslamasi - daha dogrusu bu maddede zamanin daha agir akmasi anlamina geliyor. Eger bu madde isik hizina ulasmis ise o madde üzerinde zaman durmus oluyor. Bu düsüncenin daha ilerlemis haali: Eger isik hizini asabilirsek zamanda geriye dogru yolculuk yapabiliriz. Isin tek sorun noktasi : Evrende bulunan kütlesi sifirdan büyük hic bir madde isik hizini gecemez, hatta isik hizina ulasamaz.
Ancak bu teorinin zayif yönlerinden birisi : Izafiyet teoreminin denkleminin gercek sonuclari, bizim anlayisimizin ve hatta mantigin sinirlarinin disina cikmaktadir. Bir seyin mantikli olmamasi gercek olmiyacagi anlamina gelse dahi, bu denklemin sonucunda varligi idda edilen parcaciklarin varligi bizim simdiye kadar arastirdigimiz fizik kanunlarinin tamamen cökmesi anlamina gelmektedir. Bilim adamlari bu parcaciklarin varliginin gercek olmamasini ummaktadirlar.
Diger bir zamani durdurma imkani ise yercekimi kanunlari: Newtonun ortaya attigi ve Einsteinin gelistirdigi genel izafiyet teorisine göre yercekimine maruz kalan bir objede zaman daha yavas gecmektedir. Yani bir karadelik ya da bir nötron yildizinda zaman kesinlikle durmus demektir bu da.

saqol jnm